VỤ ÁN TRANH CHẤP DI SẢN THỪA KẾ
Sau đây Equity Law Firm xin được tư vấn về nội dung sau: VỤ ÁN TRANH CHẤP DI SẢN THỪA KẾ
(Do tính chất bảo mật thông tin vụ án nên toàn bộ thông tin cá nhân, tên địa phương, tên cơ quan hành chính đã được mã hóa)

- TÓM TẮT NỘI DUNG VỤ ÁN
Khoảng tháng 12/2024, bà Nguyễn Thị S đã liên hệ với Equity Law Firm đề nghị được hỗ trợ pháp lý cho trường hợp của gia đình. Quá trình làm việc, bà S trao đổi:
Ngày 22/09/2021, gia đình bà S đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh T cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với hai Thửa đất nông nghiệp, địa chỉ tại: thôn K, xã Đ, huyện Đ, tỉnh T.
Thời điểm từ cuối năm 2023, khi gia đình bà S vẫn đang quản lý, canh tác, sản xuất nông nghiệp thì phát hiện Ban dự án huyện Đ, tỉnh T ngang nhiên cho người đổ đất, san lấp trên Thửa đất thứ nhất và đắp đất quây xung quanh Thửa đất thứ hai khiến cho gia đình bà S không thể tiếp tục canh tác trên đất của mình.
Ngày 11/04/2024, bà S có làm Đơn khiếu nại gửi lên UBND xã Đ để trình bày về sự việc nêu trên. Đến khi đó, bà S mới được thông tin rằng 02 Thửa đất của gia đình đã bị thu hồi để thực hiện Dự án Hạ tầng khu dân cư tại địa phương (“Dự Án”).
Bà S nhận thấy, quá trình triển khai thực hiện dự án, việc thu hồi đất và bồi thường, hỗ trợ khi thu hồi đất đối với gia đình có nhiều dấu hiệu vi phạm quy định pháp luật, ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích của gia đình bà S.
Ngày 02/07/2024, bà S đã làm Đơn khiếu nại gửi tới UBND huyện Đ để khiếu nại liên quan đến việc gia đình bị thu hồi đất trong Dự Án.
Ngày 29/12/2024, Chủ tịch UBND huyện Đ đã ban hành Quyết định về việc giải quyết nội dung khiếu nại, nhưng không chấp nhận các nội dung khiếu nại của bà Nguyễn Thị S.
- NHẬN ĐỊNH, CĂN CỨ PHÁP LÝ GIẢI QUYẾT VỤ ÁN
Sau khi tiếp nhận thông tin và tài liệu từ khách hàng, Equity Law Firm đã nghiên cứu vụ việc và hướng dẫn khách hàng khởi kiện vụ án hành chính yêu cầu tuyên hủy Quyết định giải quyết khiếu nại; Tuyên hủy một phần các quyết định về việc thu hồi, phê duyệt phương án, dự toán bồi thường, hỗ trợ liên quan đến gia đình bà Nguyễn Thị S; Yêu cầu UBND huyện Đ và Hội đồng giải phóng mặt bằng huyện Đ chấm dứt hành vi san lấp cưỡng chế thu hồi đất trái quy định pháp luật và khôi phục lại nguyên trạng thửa đất.
Qua nghiên cứu hồ sơ vụ việc, Equity Law Firm nhận thấy quá trình thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ của UBND huyện Đ đã có những sai phạm nghiêm trọng, ảnh hưởng tới quyền lợi hợp pháp của gia đình bà S. Cụ thể như sau:
- Một phần Quyết định Thu Hồi Đất liên quan đến hộ gia đình bà Nguyễn Thị S sai phạm nghiêm trọng về quy trình thủ tục ban hành
Một là, UBND huyện Đ không ban hành và gửi Thông báo thu hồi đất hợp lệ cho gia đình bà Nguyễn Thị S. Theo quy định của Luật Đất đai 2013, trước khi có quyết định thu hồi đất, Cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải thông báo về việc thu hồi đất cho người có đất bị thu hồi biết trước ít nhất là 90 ngày (đối với đất nông nghiệp).
Hai là, Thông báo chủ trương thu hồi đất mà gia đình bà S nhận được sau này cũng không có tên của gia đình bà S trong danh sách các hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất.
Ba là, UBND huyện Đ vi phạm quy định về lấy ý kiến của những người dân trực tiếp bị ảnh hưởng bởi Dự Án.
Như vậy, ngay từ thời điểm lập quy hoạch, kế hoạch để triển khai dự án, UBND huyện Đ đã vi phạm nghiêm trọng quy định của pháp luật về quản lý đất đai, vi phạm nguyên tắc dân chủ về việc lấy ý kiến khi lập dự án. UBND huyện Đ chưa đủ điều kiện để triển khai thực hiện dự án, bao gồm cả việc quyết định thu hồi đất của người dân.
- Một phần Quyết Định Phê Duyệt Phương Án Bồi Thường liên quan đến hộ gia đình bà Nguyễn Thị S không có hiệu lực pháp luật do sai phạm nghiêm trọng quy định của pháp luật về bồi thường giải phóng mặt bằng
Một là, UBND cấp có thẩm quyền không gửi Quyết Định Phê Duyệt Phương Án Bồi Thường theo quy định của pháp luật cho gia đình bà Nguyễn Thị S.
Căn cứ điểm b khoản 3 Điều 69 Luật Đất đai 2013, Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải được gửi cho từng người dân có đất bị thu hồi. Tuy nhiên, Nguyễn Thị S không được nhận quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư riêng biệt đến từng người có đất thu hồi theo đúng quy định của pháp luật nên không thể thực hiện đầy đủ các quyền hợp pháp của mình.
Hai là, các chế độ về bồi thường, hỗ trợ đối với gia đình bà Nguyễn Thị S chưa đúng theo quy định pháp luật
(i) Xác định giá trị bồi thường đối với đất nông nghiệp không đúng quy định
Khoản 2 Điều 74 Luật Đất đai năm 2013 quy định về một trong những nguyên tắc bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất:
“2. Việc bồi thường được thực hiện bằng việc giao đất có cùng mục đích sử dụng với loại đất thu hồi, nếu không có đất để bồi thường thì được bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể của loại đất thu hồi do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tại thời điểm quyết định thu hồi đất.”
Theo quy định nêu trên, căn cứ để lập phương án và tính giá trị số tiền bồi thường về đất khi thu hồi đất thực hiện Dự án phải dựa trên Giá đất cụ thể tại thời điểm quyết định thu hồi đất.
Tuy nhiên, căn cứ vào hồ sơ Dự Án, UBND huyện Đ đang căn cứ vào Quyết định của UBND tỉnh T về bảng giá các loại đất thời kỳ 2020-2024 được ban hành từ năm 2019 mà không căn cứ vào quyết định ban hành giá đất cụ thể tại thời điểm thu hồi đất năm 2023 để tính tiền bồi thường đất cho gia đình bà Nguyễn Thị S.
Do vậy, căn cứ, cơ sở để tính toán, xác định giá trị bồi thường đất đối với gia đình bà Nguyễn Thị S là không đúng quy định, số tiền bồi thường không thỏa đáng, ảnh hưởng tới quyền, lợi ích hợp pháp của người bị thu hồi đất.
(ii)Việc bồi thường đối với cây trồng, hoa màu trên đất không thỏa đáng, không đúng quy định
UBND huyện Đ phê duyệt phương án bồi thường về cây trồng theo công thức tính [5.000 VNĐ x tổng diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi] khi chưa xác định được giá trị sản lượng cao nhất của cây trồng chính là không phù hợp với quy định của pháp luật, ảnh hưởng tới quyền, lợi ích hợp pháp của gia đình bà Nguyễn Thị S.
(iii) Chưa xác định đúng và đủ mức hỗ trợ cho nhân khẩu bị thu hồi đất
Theo điểm b Khoản 1 Điều 19 Quyết định ngày 20/04/2023 của UBND tỉnh T quy định “b) Mức hỗ trợ cho một nhân khẩu được tính bằng tiền tương đương 30 kg gạo tẻ trong 01 tháng theo thời giá trung bình tại thời điểm hỗ trợ của địa phương”.
Tuy nhiên, trên thực tế UBND huyện Đ không ban hành, không căn cứ vào bất kỳ văn bản, tài liệu nào để xác định được đơn giá gạo tẻ để làm căn cứ pháp lý ban hành Quyết Định Phê Duyệt Phương Án Bồi Thường là không đảm bảo đúng quy định, không đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của gia đình bà S.
- Hành vi cưỡng chế và thu hồi đối với các Thửa đất của gia đình bà Nguyễn Thị S là không đúng pháp luật
Một là, việc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất không tuân thủ nguyên tắc cưỡng chế
Căn cứ quy định tại Điều 70, 71 Luật Đất đai 2013, việc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất bắt buộc phải được thực hiện theo nguyên tắc công khai, dân chủ và khách quan, đúng quy định của pháp luật. Người có đất bị thu hồi có quyền chứng kiến công khai, giám sát quá trình cơ quan nhà nước thực hiện cưỡng chế thu hồi đất.
Dù vậy, trên thực tế, UBND huyện Đ thực hiện việc san lấp cưỡng chế, lấy đất của gia đình bà S mà không tuân theo bất kỳ trình tự, thủ tục nào, không thông báo tới gia đình người bị thu hồi đất. Như vậy là vi phạm nguyên tắc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất theo quy định pháp luật.
Hai là, việc cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất không tuân thủ điều kiện cưỡng chế
(i) Tại thời điểm 02 thửa đất bị san lấp cưỡng chế, gia đình bà S chưa nhận được quyết định thu hồi đất. Đồng thời cũng không được bất kỳ cơ quan nhà nước nào đến vận động, thuyết phục tự nguyện bàn giao đất để giải phòng mặt bằng;
(ii) UBND huyện Đ không ban hành quyết định cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất mà vẫn thực hiện san lấp là xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của gia đình bà Nguyễn Thị S; đồng thời không đảm bảo điều kiện để tiến hành cưỡng chế thực hiện quyết định thu hồi đất theo quy định pháp luật.
- Quyết định giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND huyện Đ là không chính xác nên cần hủy bỏ
Trong vụ án này, Các Quyết Định Thu Hồi Đất, Quyết Định Phê Duyệt Phương Án Bồi Thường, hành vi cưỡng chế thu hồi đất đối với gia đình bà Nguyễn Thị S có nhiều vi phạm, không đảm bảo các nguyên tắc, quy định của pháp luật nên đương nhiên không có hiệu lực pháp luật.
Do đó, Quyết định ngày 29/12/2024 của Chủ tịch UBND huyện Đ về việc giải quyết khiếu nại vẫn công nhận hiệu lực của các quyết định nêu trên là giải quyết khiếu nại không đúng, cần thiết phải bị hủy bỏ.
Trên đây là tư vấn của EQUITY LAW FIRM về “VỤ ÁN TRANH CHẤP DI SẢN THỪA KẾ”
LIÊN HỆ LUẬT SƯ TƯ VẤN TRỰC TIẾP: 078 569 0000 – 0969 099 300
Phụ trách nội dung: ThS. LS. Phan Công Tiến – Luật sư điều hành Equity Law Firm
Địa chỉ: Tầng 5, Tòa nhà Bình Vượng Tower, số 200 đường Quang Trung, phường Hà Đông, thành phố Hà Nội.
Email: tienpc@equitylaw.vn – luatsucongtien@gmail.com
Fanpage: https://www.facebook.com/equitylaw.vn
Zalo liên hệ Luật sư: zalo.me/3357157996900972250
Quét mã QR Zalo Luật sư:

Bạn có thể tham khảo các bài viết liên quan của Equity Law Firm:
– VỤ ÁN: TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG TÍN DỤNG
– VỤ ÁN NHÂN VIÊN Y TẾ SAI SÓT VỀ NGHIỆP VỤ, THIẾU TRÁCH NHIỆM GÂY CHẾT NGƯỜI
– BỒI THƯỜNG KHẮC PHỤC HẬU QUẢ DO XÂY DỰNG TRÁI PHÉP, SỬ DỤNG ĐẤT SAI MỤC ĐÍCH
